Deset godina od „probijanja leda“: Put od skrivanja do slobode

 Deset godina od „probijanja leda“: Put od skrivanja do slobode

  Međunarodni dan ljudskih prava 9. decembar i decenija osnivanja NVO LGBT Foruma Progres, kao prve autentične LGBTIQ organizacije u Crnoj Gori, prilika je da sa predsjednicom Upravnog odbora ove organizacije, Bojanom Jokić razgovaramo o tome koliko se odnos društva prema pripadnicima LBGT promijenio i koliko ima pomaka u ostvarivanju njihovih prava.

 Koliko je Crna Gora napredovala po pitanju ostvarivanja prava  LBGT populacije  i koji su izazovi na ovom polju i dalje pred nama ?

Foto: Privatna arhiva

Položaj ljudskih prava LGBTIQ zajednice u Crnoj Gori dosta je povoljniji u odnosu na same početke pokreta. Međutim, pred nama su i dalje ozbiljni izazovi kada su u pitanju nova i djelotvornija zakonska rešenja, kao i efikasnija primjena postojećih, koja će doprinijeti unapređenju položaja, i dalje društveno marginalizovane LGBTIQ zajednice u našoj državi.

Ono što je i u budućnosti fokus naše organizacije jeste kontinuirano pružanje podrške u vidi servisa za LGBTIQ zajednicu – servis LGBTIQ skloništa za žrtve nasilja, psiho-socijalna podrška, pravna pomoć i zastupanje, okupljanje LGBTIQ zajednice, zaštita i unapređenje  stanja ljudskih prava LGBTIQ+ osoba u Crnoj Gori, kroz monitoring rada, izgradnju kapaciteta i razvoj resursa pojedinaca i institucija itd.

Naša organizacija nastaviće realizovati aktivnosti kako bi se stvarala pozitivna slika o LGBTIQ zajednici i smanjila diskriminacija, a crnogorsko društvo postalo tolerantnije i prihvatljivije.

Deset godina je od osnivanja LGBT foruma. Možete li da se prisjetite početaka i rezimirate gdje ste sada?

LGBT Forum Progres prva je organizacija koja je “probila led” u borbi za ljudska prava LGBTIQ osoba u Crnoj Gori. Za 10 našeg postojanja, mogu reći da sam ponosna na djelovanje i zalaganje svih članova našeg tima, očuvanje misije, ciljeva i identiteta organizacije, kao i ono glavno, doprinos ukupnim reformama koje su se sprovele i nastavljaju da se sprovode u Crnoj Gori.

Na samom početku osnivanja organizacije 2010. godine, susreli smo se sa ozbiljnim izazovima i problemima, visokom stepenu društvenog neprihvatanja LGBTIQ osoba – homofobijom, nasiljem i diskriminacijom. Za deceniju našeg postojanja, organizovali smo više desetina društveno značajnih projekata, znatno doprinijeli ukupnom društvenom podizanju svijesti, izborili smo se za prva zakonska rješenja koja se direktno odnose na LGBTI zajednicu, i omogućili članovima LGBTIQ zajednice da, koliko toliko, budu slobodni i ponosni na svoju seksualnu orijentaciji i/ili rodni identitet u našoj državi.

Šta je postignuto za deceniju u praksi kada su u pitanju LGBT prava?

Za deceniju društvenog dijaloga o LGBTIQ ljudskim pravima postignuto je mnogo. Danas su članovi ove zajednice vidljivi očima zakona, pa su tako ljudska prava LGBTIQ osoba prepoznata izaštićena nizom zakona kojima se garantuje ravnopravan položaj, zabrana diskriminacije i pravo na dostojanstven život.

Medijska vidljivost, društveni dijalog i brojne kampanje doprinijele su većoj vidljivosti i podizanju svijesti svih članova društva, što je uslovilo da se članovi LGBTIQ zajednice slobodno osjećaju, autuju (coming out) se svojoj porodici i okolini, i slobodno žive u državi. Od potpune društvene nevidljivosti i skrivanja sopstvene seksualne orijentacije i/ili rodnog identiteta ovo smatramo velikim uspjehom kako civilnog sektora, tako i napora države u promociji i zaštiti ljudskih prava LGBTIQ osoba.

Uticaj neformalnog obrazovanja i medija je veliki. Da li su patrijahalni obrazci u nekim sredinama i dalje kamen spoticanja? Da li je lakše uticati na svijest mladih u Podgorici nego u manjim sredinama?

Proces podizanja svijesti i povećanje društvenog prihvatanja lezbejki, gejeva, biseksualnih, transrodnih i interseksualnih osoba (LGBTI) jeste kontinuiran i dugotrajan. Naravno da nije isto raditi na doprinosu podizanja svijesti mladih u Podogrici i mladih u drugim crnogorskim opštinama – posebno kada je sjever države u pitanju Berane, Bijelo Polje, Pljevlja, Kolašin.. Opštine na sjeveru naše države i dalje su pod snažnim uticajem tradicije i patrijarhata, što dodatno otežava rad sa mladima. Međutim, sve veća upotreba online prostora i društvenih mreža utiče na formiranje i oblikovanje svijesti kod mlađe populacije, što nama znatno pomože, dajući nam prostor za lakši “pristup” mladim ljudima i međusobno razumijevanje.

Avatar

Violeta Jašović

Pročitajte još