Valorizacija Tumbarica prioritet Polimskog muzeja i mještana Ržanice

 Valorizacija Tumbarica prioritet Polimskog muzeja  i mještana Ržanice

Foto: Polimski muzej

Mještani beranskog sela Donja Ržanica još jednom su pozvali nadležne državne institucije da daju svoj doprinos i uključe se u aktivnu valorizaciju jedanog od  najznačajnijih arheoloških nalazišta u ovom kraju- Tumbarice. Ovom lokalitetu sa neprocjenjivim arheološkim blagom, jedinstvenim ne samo u Crnoj Gori, već i na prostoru Balkana treba posvetiti više pažnje, smatraju mještani Ržanice.

Polimski muzej

Direktorica Polimskog muzeja Violeta Folić podsjetila je da je Muzej 2019. iskoristio IPA2 programe i aplicirao za sredstva preko Evropskih  fondova, zajedno sa Albanijom ušao je u projekat  “Proširenje saradnje – od hrišćanskih starina do unaprijeđenog turizma“. Ovaj projekat zajednički sprovode Eparhija bidimljansko nikšićka, Polimski muzej, Podrška zajednica Albanije i Institut za Arheologiju –  Centar za albanske studije.

„ Realizacija ovog projekta još uvijek traje, završetak radova odložila je aktuelna epidemiološka situacija, pa smo još malo prolongirali predviđene datume za završetak radova. Ostalo je da uredimo prilazne staze, postavimo klupe, turističke info pultove i korpe za smeće.Trenutno radimo na štampanju brošura, koje će sadržati informacije o ovom lokalitetu na nekoliko svjetskih jezika“, kazala je Folić.

U pripremi je i snimanje filma o Tumbaricama , koji će uskoro biti prezentovan javnosti, trajaće deset minuta i prikazivaće sve faze realizacije ovog projekta kao i izgled arhitektonskih  ostataka samih  objekata, istakla je Folić.

Direktorica Folić je podsjetila da će Opština Berane raditi prilazni put do samog arheološkog nalazišta.

Folić dodaje kako su se Upravi za zaštitu kulturnih dobara obraćali sa zahtjevom da Tumbarice dobiju status kulturnog dobra, koji mu, kako ona smatra i pripada. Pošto još uvijek nijesu dobili nikakav odgovor, Folić kaže da će zahtjev ponovo biti upućen na istu adresu.

 Podsjećamo Tumba grada nastao je po predpostavkama 4500 hiljada godina prije nove ere, nalazi se na južnom obodu plodne i široke ravni sela Donje Ržanice, oko tri kilometra istočno od Berana,  na  stjenovitom i gotovo nepristupačnom uzvišenju podno brda Zaruđa, a na ulazu u kanjon Kaludarske rijeke.

Foto: Polimski muzej

Lokalitet je sondažno arheološki prvi put  istraživan 2008. godine pri čemu su otkriveni ostaci objekata i utvrđenja sa dva niza bedema koji zahvataju površinu od preko hektra. Na osnovu nađenog arheološkog materijala može se reći da je na ovom lokalitetu čovjek kontinuirano živio od bakarnog i bronzanog doba, preko rimskog perioda, sve do srednjeg vijeka. Prilikom realizacije pomenutog projekta radjeno je na otkrivanju  jugo-istočne strane samog utvrđenja. Kampanja je trajala oko šest mjeseci i za to vrijeme su istraženi bedemi utvrđenja, ulazna partiju i konzervirano  ono što je projektom predviđeno.

Foto: Polimski muzej

Prilikom istraživanja stručni radnici beranskog muzeja otkrili su jednu baziliku koja se nalazi na najvišoj tački utvrđenja, crkva je dužine 11, a širine 6 metara.

„Otvorili smo još jedan aneks, riječ je o dodatnoj prostoriji koja se nalazi u sklopu crkve koja, takođe, ima apsidu i očigledno je riječ o drugoj fazi razvoja tog utvrđenja gdje se sa pojavom povećanog broja sveštenstva i naroda morao proširiti postojeći objekat. Pored crkve našli smo objekat koji se nalazi u blizini crkve  i dimenzija je 6×6 metara.  Otkrili smo dva niza bedema koji se pružaju u dužini od po 60 metara ,debljine 1.60m , zidovi su slagani u pravilnim redovima i povezani krečnim malterom. Prilikom tog istraživanja imamo i izvanredne rezultate, pronađeni su zlatni djelovi pojasne kopče, pronađeno je dosta alatki od metala , zatim oružja, riječ je o trobridim i listolikim strelicama , kao i onima u obliku lastinog repa koji ukazuju na period Vizantije.Pronašli smo i veliki broj keramičkih posuda koje se obrađuju u Polimskom muzeju, a koje će, nadam se, javnosti biti prezentovane na izložbi  da će, ako se steknu uslovi, već tokom ove godine biti organizovana“, objasnio je kustos Polimskog muzeja Slobodan Obradović.

Avatar

Violeta Jašović

Pročitajte još